Publiek Centraal sluit deuren

Als u de site regelmatig bezocht wist u het al: Publiek Centraal wordt niet echt meer ververst. De site die in het leven werd geroepen om met name de programmamakers een platform te bieden waarop zij konden volgen wat de gevolgen waren van de invoering van het programmeringsmodel bij de publieke omroep, is aan zijn het eind van zijn natuurlijke levenscyclus gekomen.

Wij raden u aan om de vernieuwde site van de NPO (Publiekeomroep.nl) aan uw favorietenlijst toe te voegen. Publiekcentraal.nl blijft online en te raadplegen, maar wordt dus niet meer ververst.

Mediawereld van de toekomst: afscheid van eenheid van plaats, tijd en handeling

De mediawereld verandert zo snel dat het moeilijk is om hypes van duurzame ontwikkelingen te onderscheiden. De Media Academie probeert toch wat orde in die chaos te scheppen met een verkenning van het medialandschap in 2015. Het rapport, met de werktitel Aristoteles Voorbij, verschijnt volgende maand.

Met de titel van het rapport grijpen initiatiefnemers Kees de Groot (projectleider bij de Media Academie) en Peter Schütte (zelfstandig consultant en docent aan Universiteit Nyenrode) terug op de klassieke wetten van het toneel. Vanuit de Griekse oudheid ontstond de traditionele eenheid van plaats, tijd en handeling, die voor het eerst is geanalyseerd door de Griekse filosoof Aristoteles.

Die klassieke eenheid is in de loop der tijd door schrijvers en –sinds de negentiende eeuw- filmers doorbroken door creatief gebruik te maken van bijvoorbeeld montage en flashback. Volgens De Groot en Schütte is nu ook de moderne mediawereld zo ver. Vooral bij de gebruikers vindt een revolutie plaats: de periode van met z’n allen op een vast moment op de bank naar bijvoorbeeld de televisie kijken, is aan het voorbijgaan. De gebruiker is tegenwoordig overal en altijd online via mobiel of laptop. Het gevolg is versnippering, in de digitale wereld is er geen eenheid meer. Het publiek valt uiteen in doelgroepen en nichemarkten, gebruikers worden aanbieders: bloggers of makers van user generated content.

Driving forces
Maar hoe zal die nieuwe wereld er over enkele jaren uit zien? Om daar iets zinnigs over te kunnen zeggen, hebben De Groot en Schütte geprobeerd de voornaamste krachten op te sporen die achter de ontwikkelingen in de mediasector zitten. Op grond van onderzoek en interviews met bijna veertig deskundigen hebben ze twee van de grootste onzekerheden geïdentificeerd als de belangrijkste en bekeken welke gevolgen die kunnen hebben als je ze doortrekt naar de toekomst. Dat zijn de verhouding tussen aanbieders en gebruikers en de vraag of er voor mediaproducten en –diensten wordt betaald. De extremen hiervan (aanbieders zijn dominant of juist gebruikers, content wordt betaald of is gratis) leveren vier combinaties op, vier mediawerelden die in 2015 werkelijkheid kunnen zijn. In het rapport Aristoteles Voorbij zullen die vier mogelijke toekomstige realiteiten verder worden uitgewerkt. Daarbij houden de opstellers naast de onderliggende onzekerheden rekening met driving forces, krachten die veranderingen aanjagen en die misschien minder fundamenteel zijn maar wel invloed hebben op het uiteindelijke resultaat. Om er maar enkele te noemen: hoe veel waarde hechten gebruikers aan hun privacy, wat wordt de rol van communities en hoe veel ruimte blijft er bestaan voor kwaliteit en onafhankelijkheid.

Nut
De Media Academie maakt deze toekomstverkenning in opdracht van het ministerie van Economische Zaken. De mediasector (in brede zin, dus inclusief ICT-bedrijven die bij mediaproducties een rol spelen, grafische industrie en creatieven) is namelijk een behoorlijk onderdeel van de Nederlandse economie met, volgens de Cross Media Monitor 2008, ruim zeven procent van alle werkgelegenheid. Het is bovendien op landelijk en internationaal niveau een sector die zeer competitief is. Om overeind te blijven zullen zowel grote spelers (publieke en commerciële omroepen, productiehuizen zoals Endemol en uitgeverijconcerns zoals PCM, Sanoma en Reed Elsevier) als kleine (de talloze freelancers en kleine bedrijfjes) de juiste keuzes voor de toekomst moeten maken. Het rapport van de Media Academie kan daarbij een hulpmiddel zijn. Organisaties die hiermee hun strategische keuzes nader willen bepalen, kunnen daarvoor van Economische Zaken een subsidie krijgen.

Bron: Spreek’buis / Bas Nieuwenhuijsen

Audiovisueel materiaal doorzoeken met PHAROS

De afgelopen dagen vond voor de 27e maal de jaarlijkse Circom Regional Conferentie plaats. Grote aantallen medewerkers van Europese regionale omroepen reisden af naar Groningen om in het gebouw van RTV Noord met collega’s van gedachten te wisselen en kennis te nemen van .de laatste ontwikkelingen.Veel aandacht was er voor de presentatie van PHAROS. Met dit prototype multi media search platform wordt het straks mogelijk om – zoals met Google in tekst - informatie te zoeken in audiovisieel materiaal.

De ontwikkeling van PHAROS (Platform for searcHing of Audiovisual Resources across Online Spaces) is het resultaat van een door de Europese Commissie gefinancierd onderzoek dat is uitgevoerd door het PHAROS Consortium. Dit consortium bestaat uit twaalf partners in negen verschillende Europese landen, die als gezamenlijk doel hebben om de manier waarop wij over ‘search’ denken te veranderen. Gelieerd aan het Consortium is de PHAROS Federatie: een club van personen en organisaties die onder andere werkzaam is in de audiovisuele en mediasector. Circom Regional is een van de federatieleden.

Metadata
Volgens Peter Sauer, algemeen secretaris van Circom Regional, kunnen omroepen met search platform PHAROS een grote efficiencyslag maken. ‘Radio- en tv-stations beschikken over uren en uren aan beeld- en geluidmateriaal. Om in dat materiaal iets te terug te kunnen vinden zijn metadata nodig. Momenteel worden die handmatig toegevoegd en dat is niet alleen tijdrovend maar kost ook nog eens veel geld. Met PHAROS wordt dat proces geautomatiseerd. Het systeem doet het zelf.’

Met PHAROS wordt het dus mogelijk, aldus Sauer, om audiovisueel materiaal te doorzoeken op specifieke onderwerpen en informatie. ‘Wat Google op internet doet met tekst, kan PHAROS met beeld en geluid. Voorwaarde is natuurlijk wel dat het digitaal materiaal is. En het prototype dat nu beschikbaar is, herkent vooralsnog alleen maar zoektermen in het Pools, Frans, Engels en Duits.’

Gezichten herkennen
Het is ongelooflijk dat zoiets als PHAROS mogelijk is, vindt Sauer. ‘Het platform is zelfs in staat om gezichten te herkennen. Een foto van Al Gore hoef je slechts een maal in te voeren. Vervolgens is PHAROS zelf in staat om Gore in ander materiaal te identificeren.’ Over de techniek achter PHAROS kan hij niet al teveel zeggen. ‘Ik ben nu eenmaal journalist; hoe het precies werkt gaat me boven mijn pet. Opvallend is wel dat – naast journalisten – dit jaar ook veel techneuten naar Circom Regional zijn gekomen. Allemaal waren ze nieuwsgierig naar de presentaie van PHAROS.’

Bron: Spreek’buis / Marc Notebomer

Voor meer informatie: www.pharos-audiovisual-search.eu of ww2.rtvnoord.nl/circom

Omroepen vallen over gebrek aan waardering voor hun positie in het bestel

De omroepverenigingen zijn, door de bank genomen, tevreden over het oordeel dat de visitatiecommissie over hen heeft geveld. Maar van de sfeer van meer centrale sturing die het visitatierapport ademt, worden ze minder blij.

Het heeft niet zo veel aandacht gekregen, maar een belangrijk deel van het rapport van de visitatiecommissie-Brouwer is gewijd aan de afzonderlijke publieke omroepen. En geeft daarover, met uitzondering van LLiNK, een positief oordeel. Dat doet de organisaties uiteraard deugd. Het onderstreept nog eens het belang (en het succes) van de externe pluriformiteit in het bestel, zoals dat in Hilversums jargon heet. Maar in de reacties op het rapport overheerst toch de andere kant van de medaille: de aanbevelingen van de commissie over het bestel als geheel. Die kant ligt veel omroepen wat zwaarder op de maag.

Sturing
De visitatiecommissie stelt in haar rapport vast dat de publieke omroep de afgelopen jaren dankzij het programmeermodel de daling in de kijkcijfers heeft weten te stoppen. Voor de toekomst is volgens de commissie een kwalitatieve slag nodig. Daarvoor moet er een overkoepelend beleid komen, met gezamenlijke doelstellingen voor belangrijke genres, innovatie en diversiteit. Dat beleid moet worden vastgesteld door de Raad van Bestuur van de NPO ‘na consultatie’ van de omroepen, die hun eigen missies en doelen ondergeschikt moeten maken aan die van het bestel als geheel. De net- en zendermanagers zouden moeten optreden als ‘hoofdredacteuren’, en een meetinstrument als de kwaliteitskaart moet verder worden ontwikkeld en uniform worden toegepast. En als dat allemaal niet goedschiks gebeurt, dan moet de Raad van Bestuur meer macht krijgen om een en ander toch te realiseren, via ruimere wettelijke bevoegdheden en de beschikking over een groter deel van het omroepbudget (stijgend van 30 procent onder de huidige nieuwe Mediawet naar 50 procent in de visie van de commissie) om financieel te kunnen sturen. Bovendien vindt de visitatiecommissie dat er eigenlijk te veel omroepen zijn. Het rapport pleit dan ook voor het stimuleren van fusies en het instellen van een maximum aantal spelers in het bestel. Een duidelijke tendens dus in de richting van meer centralisatie in Hilversum.

Missie
In hun reacties merken veel omroepen een gebrek aan waardering voor hun positie in het bestel op. ‘Er is weinig aandacht voor de rol van de verenigingen’, zegt bijvoorbeeld KRO-woordvoerder Peter de Kok. ‘En dat is eigenlijk teleurstellend, want wij zijn toch de kern van het bestel.’ ‘De externe pluriformiteit is juist de meerwaarde van Hilversum’, vindt ook AVRO-directeur Willemijn Maas.

Geen wonder dat ze de nodige kanttekeningen plaatsen bij de aanbeveling van de commissie dat de omroepen hun missies dienstbaar moeten maken aan die van het bestel. NCRV-directeur Coen Abbenhuis: ‘Natuurlijk is regie nodig. Maar de eigenheid van de omroepen en de realisering van hun missie moeten overeind blijven. We zijn zeker dienstbaar aan het gehele bestel, maar de vraag is hoe sturend de Raad van Bestuur moet zijn.’ Hij valt, bepaald niet als enige, over de aanbeveling dat de Raad van Bestuur een overkoepelend beleid vaststelt ‘na consultatie’ van de omroepen. ‘Dat vind ik wel erg kort door de bocht.’ ‘De aanbevelingen doen geen recht aan de balans tussen de omroepen en de Raad van Bestuur’, zegt zijn AVRO-collega Maas. ‘Het lijkt zo of de omroepen alleen hun eigen missie zouden willen volgen. Maar het samen realiseren van de algemene missie van het bestel zien wij als een uitdaging. Het is het spel waarin we zitten.’ Kortom: overkoepelend beleid is prima, als het tot stand komt in onderlinge samenwerking.

De VARA formuleert het in een verklaring wat scherper. Volgens deze omroep is de eigen missie, waarin de leden zich herkennen, de basis van de maatschappelijke verankering van het bestel. Het ondergeschikt maken van die missie aan het geheel strookt daarom niet met de uitgangspunten van de Mediawet. ‘De VARA is van mening dat de visitatiecommissie in haar aanbevelingen niet (voldoende) uitgaat van het principiële kenmerk van het Nederlandse bestel, namelijk het beginsel van externe pluriformiteit. Bij het formuleren van (inhoudelijk) beleid voor de publieke omroep moet rekening gehouden worden met de missies van de omroepinstellingen die op basis van die missies zijn toegelaten tot het bestel. Dat vormt een van de kernpunten van dit publieke besteld. Als dat principe wordt afgewezen, wordt het huidige bestel afgewezen.’ Aldus de VARA.

Kompas
‘Met haar aanbevelingen reduceert de commissie de omroepen nagenoeg tot productiehuizen’, vindt de VARA. ‘Zo beveelt zij aan om de net- en zendercoördinatoren als hoofdredacteuren van hun netten, zenders en internet te laten fungeren. Maar een bestel waarbinnen de programma’s onder de zeggenschap en verantwoordelijkheid van twee hoofdredacteuren ‘(die van de NPO en die van de omroep) komen te staan, kan niet functioneren.’ Daar is NCRV-directeur Abbenhuis het mee eens. ‘De omroepen zijn er voor de inhoud, de NPO is er voor de programmering. Dat moeten we zo laten.’ AVRO-directeur Maas: ‘Onhandig door de commissie geformuleerd. Twee inhoudelijke kapiteins op een schip werkt niet.´ Over die ‘hoofdredacteuren’ hoeven de omroepen zich overigens weinig zorgen te maken. In Spreek’buis 959 nam NPO-bestuursvoorzitter Henk Hagoort al afstand van die term, die volgens hem te veel de indruk wekt dat de net- en zendermanagers inhoudelijk eindverantwoordelijk zouden zijn. ‘Dat kan niet bedoeld zijn.’

Hagoort maakte verder duidelijk dat hij voor een overkoepelend beleid draagvlak zoekt, al toonde hij zich ook voorstander van slagvaardigheid. ‘Anders kunnen we veranderingen in onze omgeving niet bijbenen.’ De omroepen wijzen in hun reacties op het overleg over het gezamenlijke beleid, dat al loopt in onder meer het zogeheten Kompas-traject tussen hen en de Raad van Bestuur. ´We moeten een model vinden waarin iedereen zich kan vinden´, aldus KRO-woordvoerder De Kok.

Kleurrijk
Tegen samenwerken is geen enkele omroep. Maar fuseren is een ander verhaal. ‘Het kan, maar het moet wel een meerwaarde hebben en die maakt het rapport niet duidelijk’, stelt Maas vast. Ze betwijfelt ook of het zinvol is om het aantal omroepen in het bestel aan een maximum te binden. ‘De bestuurlijke druk van het aantal spelers wordt overdreven.’

Bovendien, zo luidt vrij algemeen de kritiek, ga je op die manier voor je het weet aan het maatschappelijk draagvlak van de publieke omroepen tornen. Abbenhuis waarschuwt dat een fusie tussen één of meer grote verenigingen al gauw eenheidsworst oplevert. ‘Je krijgt dan enkele grote blokken. Het is de vraag of dat tot dezelfde creatieve inspanning leidt die we nu kennen. Groter is niet altijd beter.’ Daarbij wijst hij erop dat je bedrijven misschien wel kunt samenvoegen, maar dat dit voor de verenigingen met leden veel moeilijker is. Niet alle verenigingen denken overigens precies hetzelfde hierover, valt bijvoorbeeld op te merken uit de reactie van de VARA. ‘De aanbeveling die de visitatiecommissie doet op het toekomstbestendig maken van het publieke bestel vindt de VARA interessant. Voor een deel heeft de VARA deze overigens ook zelf geopperd, zoals het aanbrengen van prikkels voor fusies tussen omroepen en een maximum aantal omroepen.’

De VARA signaleert, net als andere omroepen, een zekere tegenstrijdigheid in het rapport. De commissie oordeelt positief over de bijdragen van de afzonderlijke omroepen aan het bestel, maar als ze zich niet aan een overkoepelend beleid conformeren, is een zwaardere rol van de Raad van Bestuur nodig. ‘In de voorliggende individuele beoordeling van de omroepen wordt daarvoor geen enkele grond gegeven. De commissie constateert juist bij de individuele omroepen dat zij zich houden aan en bijdragen aan de doelstellingen van de publieke omroep als geheel. Bovendien beschikt de Raad van Bestuur over voldoende wettelijke bevoegdheden om haar regie rol te vervullen.’ `Dat er meer centrale sturing moet komen als de samenwerking niet goed zou gaan, vind ik wel een erg harde koppeling´, merkt Abbenhuis op. ´We bestaan bij de gratie van elkaar. Dat maakt het bestel kleurrijk.´ Ook de KRO vindt de keus voor grotere centrale sturing in het rapport ‘opmerkelijk’. ´De omroepen krijgen de tijd om verbeteringen aan te brengen. Daarover willen we de discussie aangaan´, zegt woordvoerder De Kok.

Bron: Spreek’buis / Bas Nieuwenhuijsen

Van de Leestafel

De afgelopen week in de pers en online: Boomsma weer aan de slag, prijs voor kleuterdramaserie Adriaan, NOS blij dat TROS Eurovisie Songfestival overneemt, lijstjesweek bij Radio 4 en 5, Countdown Café wordt Downtown Café, einde Viertakt Vroeg nabij, Lubbers weg bij LLiNK, NOS-samenvattingen eredivisie scoren beter dan bij RTL4, salarissen publieke omroep onder vuur, ‘Evers staat op’ best beluisterde ochtendshow, Toppers vallen af, uitreiking Nipkowschijf.

*** Het ANP meldt op 10 mei dat de schorsing van presentator Arie Boomsma vanaf 11 mei is opgeheven. Boomsma werd ruim twee maanden geleden op non-actief gezet omdat hij schaars gekleed in het blad Linda had gestaan. De presentator mag drie weken eerder terugkeren dan de oorspronkelijke schorsing van drie maanden zou duren.
In een schriftelijke verklaring zegt EO-directeur Arjan Lock “Er is in ieder geval over en weer vertrouwen… Er is dus alle reden om nu weer aan de slag te gaan”.
Lees verder»